Blog over recht en ICT

      rechtenict@juridict.nl

Intellectueel eigendomsrecht

Het intellectueel eigendomsrecht, ook wel aangeduid als IE-recht, is de verzamelnaam voor een aantal rechten die als doel hebben immateriële prestaties te beschermen. De bekendste voorbeelden van de IE-rechten zijn het auteursrecht dat van toepassing is op werken, het merkenrecht dat onderscheidingstekens beschermt en het octrooirecht dat van toepassing is op uitvindingen. Er zijn tevens minder vaak voorkomende rechtsgebieden binnen  het IE-recht, zoals het databankenrecht, en het kwekersrecht.

Een absoluut karakter

Een eigendomsrecht, zoals het eigendom van bijvoorbeeld een computer, heeft een absoluut karakter. Het intellectuele eigendomsrecht geeft echter minder exclusiviteit dan een gewoon eigendomsrecht zoals dat is genoemd in art. 5:1 BW. Een eigendom zoals dat van een computer is in beginsel absoluut en niet beperkt in de tijd. Bij een intellectueel eigendom is dit anders geregeld. Zo zal een schrijver, als eigenaar van een auteursrecht, moeten toestaan dat er delen van zijn boeken worden geciteerd. Het intellectuele eigendomsrecht is een vermogensrecht en geen "zaak" in de zin van art. 3:1 BW.

Auteursrecht

Een van de belangrijkste rechten van het intellectuele eigendom is het auteursrecht. Het auteursrecht beoogt een juridische bescherming te geven aan creatieve prestaties. Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan foto's, films en software. Het auteursrecht is een veel voorkomend recht. Dat komt mede doordat er geen formele eisen zijn gesteld voor het ontstaan van het auteursrecht. Het auteursrecht komt al tot stand doordat er een "werk" wordt gemaakt. De duur dat het auteursrecht geldt is tijdelijk en wordt geregeld in de Auteurswet. Dit is anders bij bijvoorbeeld het merkenrecht waarbij er veel meer formele eisen worden gesteld aan het tot stand komen ervan.

Software

Ten aanzien van software of computerprogramma's heeft het Hof van Justitie EU in 2012 een belanghebbende uitspraak gedaan (ECLI:EU:C:2012:259). Het auteursrecht geldt alleen op de broncode en de objectcode. De functionaliteit van de software, de programmeertaal en de bijbehorende bestandsformaten maken geen deel uit van de code en zijn slechts functioneel van aard en worden niet beschermd door het auteursrecht.

Bij het ontwikkelen van maatwerksoftware in opdracht van een opdrachtgever kan de vraag ontstaan wie de auteursrechten verkrijgt op deze software. De auteursrechten komen in beginsel toe aan de maker van deze software. Het feit dat de opdrachtgever de functionele specificaties verstrekt en voor de ontwikkeling betaalt, doet hier niet aan af. Als de opdrachtgever zelf de eigenaar wil worden van de auteursrechten op de software, dan dienen de rechten schriftelijk te worden overgedragen.